Wyrok TK P 10/16 a roszczenia właścicieli
prawnik Koszalin adwokat Koszalin
Masz na swojej działce słupy energetyczne, linię wysokiego napięcia, gazociąg, wodociąg albo kabel telekomunikacyjny?
A może przedsiębiorstwo przesyłowe twierdzi, że „to już zasiedzone” i nie należy Ci się żadne wynagrodzenie?
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 2 grudnia 2025 r. (sygn. akt P 10/16) może całkowicie zmienić Twoją sytuację. To jedno z najważniejszych orzeczeń ostatnich lat dla właścicieli nieruchomości w całej Polsce – również w Koszalinie i regionie.
Poniżej wyjaśniam, co ten wyrok oznacza w praktyce, jakie roszczenia może mieć właściciel gruntu i kiedy warto skonsultować się z prawnikiem.
O co chodzi z zasiedzeniem służebności przesyłu?
Przez wiele lat przedsiębiorstwa energetyczne, gazowe czy wodociągowe powoływały się na tzw. zasiedzenie służebności przesyłu. W skrócie oznaczało to, że:
urządzenia stały na działce od kilkudziesięciu lat,
właściciel (lub jego poprzednicy) nie protestował,
a sądy uznawały, że przedsiębiorstwo nabyło prawo do korzystania z gruntu za darmo.
Efekt?
- brak wynagrodzenia,
- brak odszkodowania,
- brak realnego wpływu właściciela na swoją nieruchomość.
Co zmienił wyrok TK z 2 grudnia 2025 r. (P 10/16)?
Trybunał Konstytucyjny jasno stwierdził, że praktyka polegająca na „dorabianiu” prawa służebności przesyłu przez sądy – zanim została ona wprost wprowadzona do Kodeksu cywilnego w 2008 r. – narusza Konstytucję.
Dodaj tu swój tekst nagłówka
- nie można automatycznie uznać, że przedsiębiorstwo „zasiedziało” prawo do Twojej działki tylko dlatego, że urządzenia stoją tam od dawna,
- ochrona prawa własności właściciela została zdecydowanie wzmocniona,
- wiele dotychczasowych argumentów firm przesyłowych straciło podstawę prawną.
To ogromna zmiana – szczególnie dla właścicieli działek, którzy przez lata słyszeli, że „nic się nie da zrobić”.
Jakie roszczenia może mieć właściciel nieruchomości?
W zależności od konkretnej sytuacji prawnej i faktycznej, właściciel gruntu może dziś rozważać m.in.:
Wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z nieruchomości
Jeżeli przedsiębiorstwo korzystało z Twojej działki bez ważnej umowy lub decyzji, możesz dochodzić zapłaty za minione lata.
Ustanowienie służebności przesyłu za wynagrodzeniem
Zamiast „darmowego” korzystania z gruntu – odpłatna, uregulowana umowa, często z jednorazowym lub okresowym wynagrodzeniem.
Odszkodowanie
Gdy urządzenia ograniczają możliwość zabudowy, obniżają wartość nieruchomości albo powodują inne szkody.
Wznowienie zakończonych spraw
W określonych przypadkach wyrok TK może stanowić podstawę do wznowienia prawomocnie zakończonego postępowania, w którym wcześniej sąd uznał zasiedzenie.
Każda sprawa jest inna — dlatego analiza dokumentów i historii nieruchomości ma kluczowe znaczenie.
Dlaczego warto działać teraz?
- roszczenia mogą się przedawniać,
- przedsiębiorstwa coraz częściej przygotowują się na spory i negocjacje,
- im wcześniej podejmiesz działania, tym większa szansa na realne pieniądze, a nie tylko teoretyczne prawa.
Wielu właścicieli nieruchomości odkłada temat latami — a potem okazuje się, że część roszczeń już wygasła.
Kiedy warto zgłosić się po pomoc?
Jeżeli:
- masz na działce słupy, gazociąg lub inne urządzenia przesyłowe,
- nie podpisywałeś żadnej umowy,
- przedsiębiorstwo twierdzi, że „to zasiedzenie”,
- albo chcesz po prostu wiedzieć, czy w Twojej sprawie są realne pieniądze do odzyskania
Konsultacja z prawnikiem specjalizującym się w prawie nieruchomości może przesądzić o powodzeniu sprawy.
Nasz doświadczony prawnik w Koszalinie:
- oceni dokumenty i stan prawny,
- wskaże możliwe roszczenia i ich wartość,
- poprowadzi negocjacje lub sprawę sądową,
- zabezpieczy Twoje interesy przed błędami proceduralnymi.
Podsumowując
Wyrok TK P 10/16 to sygnał, że prawo własności znów stoi po stronie właściciela, a nie wyłącznie wielkich przedsiębiorstw przesyłowych. Dla wielu osób oznacza to realną szansę na wynagrodzenie lub odszkodowanie, które jeszcze niedawno wydawały się nieosiągalne.
Jeśli masz słupy lub gazociąg na działce — nie zakładaj z góry, że „nic się nie da zrobić”.
Często da się więcej, niż myślisz. Zapraszamy do kontaktu z prawnikiem z Koszalina Małgorzatą Kanik-Grzesiak pod numerem telefonu 694-344-200.